GERİ DÖN
Ders Öğretim Planı
| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| EBRPD7025 | Dijitalleşme ve Ruh Sağlığı | Ders | 1 | 1 | 5,00 |
Dersin Seviyesi
Yüksek Lisans
Dersin Sunulduğu Dil
Türkçe
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, dijital teknolojilerin birey ve toplumun ruh sağlığı üzerindeki çok boyutlu etkilerini (hem tehditler hem de fırsatlar bağlamında) disiplinlerarası bir bakış açısıyla incelemektir. Öğrencilerin, dijital psikoloji, dijital terapötikler, dijital etik ve gelecek trendleri konularında eleştirel bir anlayış geliştirmelerini sağlamak ve onları bu alanda araştırma yapmaya veya uygulama geliştirmeye teşvik etmektir.
Dersi Veren Öğretim Görevlisi Görevlileri
Dr. Öğretim Üyesi Zafer KORKMAZ
Öğrenme Çıktıları
| 1 | Bu dersi başarıyla tamamlayan öğrenciler; Bilgi (Knowledge): 1.Dijitalleşme ve dijital ruh sağlığına ilişkin temel kavram, kuram ve tarihsel 2.gelişimi tanımlayabilecektir. 3.Dijital teknolojilerin bireyin bilişsel, duygusal ve davranışsal süreçleri üzerindeki nörobilimsel ve psikolojik etkilerini açıklayabilecektir. 4.Sosyal medya, dijital oyun ve çevrimiçi ilişkilerin ruh sağlığı üzerindeki olumlu ve olumsuz etkilerini karşılaştırabilecektir. 5.Telepsikiyatri, ruh sağlığı uygulamaları ve yapay zeka gibi dijital terapötik müdahalelerin temel prensiplerini, etkililiklerini ve sınırlılıklarını tartışabilecektir. Beceri (Skills): 5. Günlük hayatta karşılaştığı dijital bir ruh sağlığı problemini (örneğin, siber zorbalık, dijital tükenmişlik) bilimsel bir çerçeve kullanarak analiz edebilecektir. 6. Bir ruh sağlığı uygulamasını veya dijital platformu, bilimsellik, etik ve veri güvenliği kriterleri doğrultusunda eleştirel bir bakışla değerlendirebilecektir. 7. Farklı dijital popülasyonlara (çocuklar, ergenler, çalışanlar) yönelik temel düzeyde koruyucu ruh sağlığı önerileri geliştirebilecektir. Yetkinlik (Competence): 8. Dijital teknolojilerin birey ve toplum ruh sağlığına etkisine ilişkin etik, hukuki ve toplumsal sorumluluk bilinci sergileyebilecektir. 9. Kendi dijital alışkanlıklarını gözden geçirerek, kişisel dijital esenlik (well-being) ve direnç için bilinçli stratejiler oluşturabilecektir. 10. Dijital ruh sağlığı alanındaki güncel bir soruna yönelik, kanıta dayalı ve yaratıcı bir müdahale önerisi veya farkındalık projesi tasarlayabilecektir. |
Öğrenim Türü
Birinci Öğretim
Dersin Ön Koşulu Olan Dersler
Bu dersin resmi bir ön koşulu yoktur. Ancak, Temel Psikoloji veya Sosyoloji derslerinden birini almış olmak faydalı olacaktır.
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar
Ders, disiplinlerarası bir yaklaşımla tasarlanmıştır. Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık, Psikoloji, psikiyatri hemşireliği, sosyoloji, iletişim bilimleri ve bilişim bilimleri öğrencilerine hitap etmektedir. Derse aktif katılım ve güncel dijital olayları takip etmek beklenmektedir.
Dersin İçeriği
Dijital Ruh Sağlığına Giriş ve Temel Kavramlar Dijital Psikoloji ve Nörobilim Sosyal Medya ve Ruh Sağlığı İlişkisi Dijital Oyun Bağımlılığı ve Sanal İlişkiler Dijital Terapötikler: Telepsikiyatri ve Ruh Sağlığı Uygulamaları Yapay Zeka ve Ruh Sağlığı Özel Popülasyonlar: Çocuklar, Ergenler ve Çalışanlar Dijital Ruh Sağlığı Etiği ve Hukuki Boyutlar Gelecek Trendleri ve Dijital Direnç Geliştirme
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Hafta 1: Derse Giriş ve Temel Kavramlar • Dijitalleşmenin Tarihçesi ve Ruh Sağlığına Yansımaları • "Dijital Ruh Sağlığı" Kavramının Tanımı ve Kapsamı • Dijital İkiz, Metaverse, Hiper-bağlantılılık | ||
| 2 | Hafta 2: Dijital Psikoloji ve Nörobilim • Teknolojinin Beyin İşlevleri (Dikkat, Hafıza, Ödül Sistemi) Üzerindeki Etkisi • Sosyal Medyanın Kimlik ve Benlik Saygısı Üzerine Etkileri • "Akış" (Flow) Durumu ve Dijital Tasarım İlişkisi | ||
| 3 | Hafta 3: Sosyal Medya ve Ruh Sağlığı I • Bağlanma, Yalnızlık, FOMO ve Sosyal Onay • "Küratörlük Mükemmellik": Beden İmajı ve Yeme Bozuklukları | ||
| 4 | Hafta 4: Sosyal Medya ve Ruh Sağlığı II • Siber Zorbalık, Dijital Şiddet ve Nefret Söylemi • Dijital Oyun Bağımlılığı: Tanımı ve Nörobiyolojik Temelleri | ||
| 5 | Hafta 5: Dijital Oyunlar ve Sanal İlişkiler • Oyunların Olumlu ve Olumsuz Psikolojik Etkileri • Online Flört Uygulamalarının Psikolojisi • Dijital Mahremiyet ve Sanal Yakınlık | ||
| 6 | Hafta 6: Dijital Terapötikler I: Telepsikiyatri • Online Terapide Etik, Yasal Düzenlemeler ve Mahremiyet • Terapötik İttifakın Kurulması ve Etkililik Araştırmaları | ||
| 7 | Hafta 7: Dijital Terapötikler II: Ruh Sağlığı Uygulamaları • CBT, Mindfulness Tabanlı Uygulamaların Değerlendirilmesi • Uygulama Seçim Kriterleri: Bilimsellik ve Veri Güvenliği • Dijital Placebo ve Sağlık Okuryazarlığı | ||
| 8 | Hafta 8: Yapay Zeka (AI) ve Ruh Sağlığı • Terapötik Chatbot'lar ve Kullanım Alanları • Yapay Zeka ile Erken Tanı ve Risk Değerlendirmesi • AI Etiği: Algoritmik Önyargı ve Şeffaflık Sorunu | ||
| 9 | Hafta 9: Özel Popülasyonlar I: Çocuklar ve Ergenler • Dijital Ebeveynlik ve Ekran Süresi Yönetimi • Ergenlik Gelişim Görevlerine Dijital Ortamların Etkisi • Siber Zorbalığa Müdahale ve Önleme Programları | ||
| 10 | Hafta 10: Özel Popülasyonlar II: Yetişkinler ve Çalışanlar • Dijital Tükenmişlik ve "Her An Ulaşılabilir Olma" Baskısı • İş-Yaşam Dengesi ve Dijital Detoks Stratejileri • Uzaktan Çalışmanın Ruh Sağlığına Etkileri | ||
| 11 | Hafta 11: Dijital Ruh Sağlığı Etiği I • Dijital Veri Gizliliği, Güvenliği ve Hukuki Düzenlemeler • Dijital Uçurum (Digital Divide) ve Eşitsizlikler | ||
| 12 | Hafta 12: Dijital Ruh Sağlığı Etiği II • Algoritmik Önyargı ve Ayrımcılık Riskleri • Metaverse'te Ruh Sağlığı: Fırsatlar ve Tehditler | ||
| 13 | Tehditler Hafta 13: Gelecek Trendleri ve Direnç Geliştirme I • Bireyin Dönüşümü: Biliş, Duygu ve Davranışta Değişimler • Ailenin ve Toplumun Dijital Dönüşümü | ||
| 14 | Hafta 14: Gelecek Trendleri ve Direnç Geliştirme II & Dönem Sonu Değerlendirmesi • Dijital Diyet ve Dijital Esenlik (Wellness) Stratejileri • Pozitif Teknoloji: İyi Oluşu Artırmak İçin Tasarım • Dersin Genel Değerlendirmesi ve Geleceğe Bakış | ||
| 15 | Final sınavı |
Ders Kitabı Malzemesi Önerilen Kaynaklar
YUVAL NOAH HARİRİ- SAPİENS YOVAL NOAH HARİRİ- HOMO DEUS JEAN M. TWENGE BEN NESLİ SİNAN CANAN- DİJİTAL GELECEKTE İNSAN BİLİMSEL MAKALELER DERS NOTLARI
Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Anlatım: Haftalık temel kavram ve teorilerin öğretim üyesi tarafından anlatılması. Tartışma ve Vaka Analizi: Haftalık okumalar ve güncel olaylar üzerine sınıf içi tartışmalar ve vaka çalışmaları. Uzman Konuk Konuşmacılar: Alanında uzman psikiyatristler, klinik psikologlar veya teknoloji etiği uzmanlarının davet edilmesi. Teknoloji İnceleme Ödevi: Öğrencilerin bir ruh sağlığı uygulamasını veya sosyal medya platformunu, derste öğrenilen kriterlere göre eleştirel bir şekilde inceleyecekleri bir ödev. Final Projesi: Öğrencilerin, dijital bir ruh sağlığı sorununa yönelik bir müdahale önerisi, farkındalık kampanyası veya politika önerisi tasarlayacakları bir proje.
Değerlendirme
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Staj Durumu
yok
İş Yükü Hesaplaması
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Rapor Sunma | 1 | 24 | 24 |
| Bireysel Çalışma | 5 | 20 | 100 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 125 | ||
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | PÇ 15 | PÇ 16 | PÇ 17 | PÇ 18 | PÇ 19 | PÇ 20 | |
| ÖÇ 1 | 5 | 5 | 4 | 4 | 5 | 4 | 5 | 5 | 5 | 4 | 5 | 4 | 5 | 3 | 5 | 5 | 4 | 5 | 4 | 5 |
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek