| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SOEAR7025 | Eski Anadolu Ritüelleri | Ders | 1 | 1 | 5,00 |
Yüksek Lisans
Türkçe
Eski Anadolu’da görülen dinsel inançları ve bu inançlarda görülen ölü, bereket ve büyü ritüellerini öğrenir.
Doç.Dr. İsmail COŞKUN
| 1 | Eski Anadolu dinlerinin temel yapısını analiz eder ve ritüelin toplumsal düzen ile inanç sistemindeki kuramsal yerini kavrar. |
| 2 | Anadolu’daki kronolojik süreçte değişen ölü gömme geleneklerini, mezar tiplerini ve ölüm sonrası ritüelleri açıklar. |
| 3 | Kamusal ve sivil mimarinin inşası sırasında uygulanan temel kurbanları, yapı adaklarını ve mekanın kutsanması süreçlerini öğrenir. |
| 4 | Yazılı metinler ışığında Anadolu’daki ak büyü, kara büyü, arınma ritüelleri ve bu ritüellerde kullanılan nesnelerin işlevlerini analiz eder. |
| 5 | Anadolu’daki tapınaklar, açık hava kutsal alanları, kült mağaraları ve ritüel kuyuları gibi mekanların mimari ve işlevsel özelliklerini değerlendirir. |
Birinci Öğretim
yok
Yok
Eski Anadolu ritüellerini içeren görsel ve yazılı kaynaklar.
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Dinler tarihinde ritüel kavramı, Anadolu inanç sistemlerinin genel karakteri ve terminolojiyi öğrenir. | ||
| 2 | Göbeklitepe ve Neolitik dönem yerleşimleri üzerinden sembolizm, kült alanları ve ilk ritüel izlerini analiz eder. | ||
| 3 | Hocker pozisyonu, ev içi gömüler ve Alacahöyük kral mezarları üzerinden erken dönem ölü ritüellerini inceler. | ||
| 4 | Hitit krallarının yakılma (kremasyon) ritüellerini, "şallaneş" metinlerini ve ölüm sonrası ziyafet geleneklerini öğrenir. | ||
| 5 | Binaların korunması amacıyla temellere bırakılan objeleri, kurban çukurlarını ve yapı kutsama törenlerini kavrar. | ||
| 6 | Tanrılara sunulan hayvan kurbanları, sıvı sunuları (libasyon) ve bu amaçla kullanılan ritos (içki kabı) formlarını analiz eder. | ||
| 7 | Anadolu’da "Eski Kadın" (Haspawa) gibi büyücü figürlerini, ritüel metinlerini ve büyüsel koruma yöntemlerini öğrenir. | ||
| 8 | Kirlilik kavramını, hastalıklardan veya günahlardan arınma seanslarını ve günah keçisi (ikame) ritüellerini inceler. | Ara sınav | |
| 9 | Hitit tapınak komplekslerinin (Hattuşa 1 No’lu Tapınak vb.) mimari kurgusunu ve tanrının evi olarak işlevini öğrenir. | ||
| 10 | Yazılıkaya ve Eflatunpınar gibi doğal kaya oluşumları üzerine kurulan ritüel alanlarının ikonografisini ve işlevini analiz eder. | ||
| 11 | Yer altı dünyasıyla ilişkilendirilen mağaraları, kutsal pınarları ve suyun ritüelistik kullanımını öğrenir. | ||
| 12 | AN.TAH.ŠUM ve KI.LAM gibi büyük devlet bayramlarını, bu süreçteki dini geçit törenlerini ve ritüelistik dansları inceler. | ||
| 13 | Kuş falı, karaciğer falı (hepatoskopi) ve Anadolu’da geleceği görmeye yönelik uygulanan teknik yöntemleri öğrenir. | ||
| 14 | Anadolu ritüel geleneğinin sürekliliğini, yerel unsurlar ile dış etkilerin (Mezopotamya-Hurri) sentezini tartışarak dersi özetler. | ||
| 15 | Son Sınav |
Ünal, Ahmet. Hititlerde ve eski Anadolu toplumlarında din, devlet, halk ve eğlence: Müzik, dans, spor, akrobasi, sirk ve gladyatör oyunları. Bilgin Kültür Sanat Yayınları, 2016. Ünal, A. (1990). Ritual purity versus physical impurity in hittite Anatolia. ÜNAL A., (2005) Hititler Devrinde Anadolu, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, c.III,İstanbul, VAN BROCK, (1959) RHA 65, s.132-139. WEEKS D.M., (1985)The Hitite vocabulary: An Anatolian Appendix to Buck's ' Dictionary of selected synonyms in the principal Indo-european Languag.
Derslerde projeksiyon ile slayt sunumları yapılacaktır.
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 60 |
| Bireysel Çalışma | 1 | 40 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 60 |
| Final Sınavı için Bireysel Çalışma | 1 | 40 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
yok
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 7 | 15 | 105 |
| Tartışma | 4 | 4 | 16 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 123 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | PÇ 15 | PÇ 16 | PÇ 17 | |
| ÖÇ 1 | 2 | 3 | 2 | 2 | 3 | 2 | 4 | 2 | 2 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 |
| ÖÇ 2 | 2 | 3 | 3 | 2 | 3 | 2 | 4 | 2 | 2 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 |
| ÖÇ 3 | 2 | 3 | 2 | 2 | 3 | 2 | 4 | 2 | 2 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 |
| ÖÇ 4 | 2 | 3 | 2 | 2 | 3 | 2 | 4 | 2 | 2 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 |
| ÖÇ 5 | 2 | 3 | 2 | 2 | 3 | 2 | 4 | 2 | 2 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 |