| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| FBMPM7023 | Kent Peyzajında Soğanlı Bitkilerin Kullanımı | Ders | 0 | 1 | 5,00 |
Yüksek Lisans
İngilizce
Bu dersin amacı, soğanlı ve yumrulu bitkilerin kent peyzajındaki ekolojik, estetik ve fonksiyonel rollerini ileri düzeyde analiz edebilecek bir kuramsal ve uygulamalı altyapı kazandırmaktır. Ders kapsamında öğrencilerin, soğanlı bitkilerin morfolojik ve fenolojik özelliklerini, habitat gereksinimlerini, adaptasyon stratejilerini ve kent ekosistemlerindeki performanslarını bilimsel temelde değerlendirmeleri hedeflenmektedir. Ayrıca, bu bitkilerin mevsimsel tasarım etkileri, kentsel açık-yeşil alanlarda kullanım senaryoları, sürdürülebilir yönetim–bakım uygulamaları, maliyet analizi ve biyolojik çeşitliliğe katkıları ele alınacaktır. Öğrencilerin, kentsel mekânlarda doğru tür seçimi, mekânsal kompozisyon, yoğunluk, ritim ve renk planlaması gibi tasarım ilkelerini kullanarak soğanlı bitkilere dayalı yaratıcı ve uygulanabilir peyzaj tasarım önerileri geliştirmeleri hedeflenmektedir.
Prof. Dr. Şevket ALP
| 1 | Soğanlı ve yumrulu süs bitkilerinin temel morfolojik, fizyolojik ve ekolojik özelliklerini tanımlar ve açıklar. |
| 2 | Soğanlı ve yumrulu bitkilerin kent peyzajına estetik, ekolojik ve işlevsel katkılarını analiz eder. |
| 3 | Soğanlı ve yumrulu bitkilerin farklı kullanım alanlarını (parklar, refüjler, konut bahçeleri, tematik bahçeler vb.) ve kullanım biçimlerini (bordür, toplu dikim, doğalizasyon, çim içinde vb.) sınıflandırır ve örneklendirir. |
| 4 | Farklı kentsel peyzaj tipleri için uygun soğanlı ve yumrulu bitki tür/çeşit seçimleri yapar ve bu seçimleri tasarım ilkeleri (renk, doku, ritim, mevsimsellik) açısından gerekçelendirir. |
| 5 | Mevcut veya önerilen bir kentsel peyzaj projesinde soğanlı ve yumrulu bitki kullanımını eleştirel bir bakışla irdeler; iyileştirme ve yeniden tasarım önerileri geliştirir. |
Birinci Öğretim
Yok
Yok
Bu ders, soğanlı ve yumrulu bitkilerin biyolojik temellerini, morfolojik özelliklerini ve yaşam döngülerini ayrıntılı biçimde ele alarak bu bitkilerin kent peyzajındaki kullanım potansiyellerini değerlendirmeyi amaçlar. Ders kapsamında öğrenciler, soğanlı bitkilerin fenolojik gelişim evrelerini (dormansi, sürgün verme, çiçeklenme, tohum oluşturma ve yeniden depolama dönemi) inceleyerek bu döngünün tasarım kararlarına, bakım süreçlerine ve mekânsal kullanım senaryolarına etkilerini tartışacaktır. Soğanlı bitkilerin kent peyzajında nerelerde ve nasıl kullanılabileceği çim alanlar, refüjler, yol kenarları, parklar, meydanlar, tematik bahçeler ve tarihi/kültürel peyzajlar gibi farklı kentsel ölçeklerde örneklerle analiz edilir. Ayrıca bitkilerin renk, ritim, doku, katmanlanma ve mevsimsel vurgular üzerinden kompozisyon oluşturma kapasitesi değerlendirilir. Ders aynı zamanda dikim stratejilerini (doğal görünüm, sıra dikimi, grup dikimi, halı etkisi, çim altına dikim), uygun tür–mekân eşleştirme yöntemlerini ve kent koşullarında sürdürülebilir bakım uygulamalarını (sulama, gübreleme, söküm, yeniden dikim, doğal yayılmanın yönetimi) kapsar. Öğrenciler, soğanlı bitkilerin maliyet, iş gücü ihtiyacı, dayanıklılık, adaptasyon ve uzun dönem performansına ilişkin değerlendirmeler yaparak kent ekosistemleri için tasarım ve yönetim önerileri geliştirecektir.
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Soğanlı bitkilerin tanımı önemi ve özellikleri | ||
| 2 | Soğanlı bitkilerin yaşam döngüsü | ||
| 3 | Soğanlı bitkilerin genel kullanım esasları ve İyi bir tasarım için bilinmesi gerekenler | ||
| 4 | Soğanlı bitkilerin genel kullanım esasları ve İyi bir tasarım için bilinmesi gerekenler | ||
| 5 | Kent peyzajında soğanlı bitkilerin kullanıldığı alanları | ||
| 6 | Kent peyzajında soğanlı bitkilerin kullanıldığı alanları | ||
| 7 | Ara sınav ve geçen derste kent peyzajında soğanlı bitkilerin kullanıldığı alanlardan kalınan yerden devam | ||
| 8 | Ara sınav ve Soğanlı bitkilerin bordürlerde kullanımı | ||
| 9 | Çim ile birlikte soğanlı bitkilerin kullanımı | ||
| 10 | Koruluklarda, çiçek parterlerinde ve saksılarda soğanlı bitkilerin kullanımı | ||
| 11 | Taş ve kaya bahçelerinde ve saksılarda soğanlı bitkilerin kullanımı: | ||
| 12 | örnek alanların incelenmesi | ||
| 13 | Soğanlı bitkilerin yetiştiriciliğinde dikkat edilecek hususular | ||
| 14 | Soğanlı Bitkilerle Yapılan Tasarımlarda Bakım ve Yenileme | ||
| 15 | Finak sınavı |
Rees, A. R. (1992). Ornamental Bulbs, Corms and Tubers: Their Cultivation and Physiology. CAB International. Alp, Ş. (2006). Doğal Çiçek Soğanları, Ters Lale, Koruma Önlemleri ve Yetiştiriciliği. Doğal Çiçek Soğancıları Derneği Yayınları, Yayın No: 2, 1–44. ISBN: 975-00731-1-8. (Yalova) Rosenfeld, R. Designing with Bulbs. Soğanlı bitkilerle mevsimsel renk ve kompozisyon kurmaya odaklanan, tasarım pratiğini güçlendiren bir kaynaktır. (Google Kitaplar üzerinden erişilebilir.) Van der Kloet, J. Growing Bulbs in the Natural Garden. Soğanlı bitkilerin çok yıllıklar ve çimler ile doğal görünümlü kombinasyonlarını açıklayan; kent parkları ve geniş peyzajlarda doğalize kullanım için ilham verici bir rehberdir. (Hachette Book Group) Ders Notları, Makaleler ve Görsel Materyaller Öğretim üyesi tarafından sağlanacak soğanlı bitki tür listeleri, kent içi uygulama örnekleri, bilimsel makaleler ve fotoğraf–plan arşivi dersin temel yardımcı materyallerini oluşturacaktır.
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 20 |
| Tartışma | 2 | 40 |
| Ev Ödevi | 3 | 40 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Yok
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Tartışma | 2 | 20 | 40 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 1 | 10 | 10 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 1 | 15 | 15 |
| Ev Ödevi | 3 | 20 | 60 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 125 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | |
| ÖÇ 1 | 3 | 4 | 3 | 3 | 4 | 4 | 4 | 3 | 4 | 3 | 3 | 3 |
| ÖÇ 2 | 3 | 4 | 5 | 3 | 4 | 4 | 5 | 5 | 4 | 3 | 3 | 5 |
| ÖÇ 3 | 4 | 4 | 5 | 5 | 5 | 4 | 5 | 5 | 4 | 3 | 4 | 5 |
| ÖÇ 4 | 4 | 4 | 5 | 5 | 5 | 4 | 5 | 5 | 4 | 3 | 4 | 5 |
| ÖÇ 5 | 4 | 4 | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 3 | 4 | 4 |