| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| EDARK4051 | KURUMSAL ARKEOLOJİ I | Seçmeli Ders Grubu | 4 | 7 | 5,00 |
Lisans
Türkçe
Bu dersin amacı, arkeolojik düşüncenin tarihsel gelişimini ve temel kuramsal yaklaşımları inceleyerek, öğrencilerin arkeolojik verileri eleştirel, analitik ve çok yönlü bir bakış açısıyla değerlendirebilmelerini sağlamaktır.
Dr. Öğr. Üyesi Dilara DEMİRTAŞ
| 1 | Arkeoloji Biliminin amacını kavrayabililir |
| 2 | Arkeoloji tarihsel ve kavramsal gelişimini tanımlayabilir |
| 3 | Arkeoloji kuramlarının ilkelerini tanımlayabilir |
| 4 | Süreçsel ve postsüreçsel arkeoloji kuramlarını anlayabilir ve karşılaştırabilir |
| 5 | Arkeolojik araştırmalarda uygun kuramsal çerçeve seçebilir ve yetisi kazanabilir |
Birinci Öğretim
Yok
Yok
Bu ders, arkeolojinin amacı, kuramsal temellerini ve tarihsel gelişimini ele alır. Kültürel tarih yaklaşımı, işlevselci yaklaşımlar, süreçsel (yeni) arkeoloji, post-prosesüel arkeoloji gibi temel kuramsal yönelimler karşılaştırmalı biçimde incelenir. Ayrıca feminist ve eleştirel arkeoloji gibi çağdaş yaklaşımlar değerlendirilir. Ders kapsamında arkeolojik düşüncenin bilim felsefesi ile ilişkisi, yöntem kuram ayrımı, veri yorumu, etik meseleler ve güncel tartışmalar da yer alır.
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Arkeolojinin Amacı anlatılacaktır. | ||
| 2 | Arkeolojik Düşüncenin Gelişimi ve Tarihsel Süreci anlatılacaktır. | ||
| 3 | Arkeolojinin Bilimsel Temelleri ve Disiplinlerarası Yönü anlatılacaktır. | ||
| 4 | Kuramsal Arkeoloji Nedir? anlatılacaktır. | ||
| 5 | Yeni Arkeoloji-Süreçsel Arkeoloji Yaklaşımları anlatılacaktır. | ||
| 6 | Bilişsel, Davranışsal Arkeoloji Nedir? anlatılacaktır. | ||
| 7 | Deneysel ve Etnoarkeoloji ve Lewis Binford'un bilime katkıları anlatılacaktır. | ||
| 8 | Genel Değerlendirme yapılacaktır. | Vize Değerlendirme | |
| 9 | Post-Süreçsel Arkeolojiye Giriş anlatılacaktır. | ||
| 10 | Post-Süreçsel Arkeoloji ilkeleri ve savunucusu bilim insanları anlatılacaktır. | ||
| 11 | Arkeolojik Verilerin Yorumu: Nesnellik ve Yorumlama anlatılacaktır. | ||
| 12 | Süreçsel ve Post Süreçsel Arkeolojinin Değerlendirilmesi anlatılacaktır. | ||
| 13 | Süreçsel ve Post Süreçsel Arkeolojinin Karşılaştırılması anlatılacaktır. | ||
| 14 | Genel Değerlendirme yapılacaktır. | ||
| 15 | Final Değerlendirme |
Binford, L. (2015). Arkeolojiye bakış: Bir kuram kitabı (Çev. A. Yalçınkaya). İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları. Hodder, I. (1992). Theory and practice in archaeology. London: Routledge. Hodder, I. (1999). Arkeolojide Yorum ve Yöntem (Çev. B. Sönmez). İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları. (Orijinal eser: Interpreting Archaeology) Johnson, M. (2010). Archaeological theory: An introduction (2nd ed.). Oxford: Wiley-Blackwell. Johnson, M. (2011). Arkeolojik Kuram: Giriş (Çev. A. Güleç). İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları. Shanks, M., & Tilley, C. (1987). Social theory and archaeology. Cambridge: Polity Press. Tilley, C. (1990). Reading material culture: Structuralism, hermeneutics and post-structuralism. Oxford: Blackwell. Preucel, R. W., & Mrozowski, S. A. (Eds.). (2010). Contemporary archaeology in theory: The new pragmatism (2nd ed.). Oxford: Wiley-Blackwell. Trigger, B. G. (2006). A history of archaeological thought (2nd ed.). Cambridge: Cambridge University Press. Trigger, B. G. (2011). Arkeolojik Düşüncenin Tarihi (Çev. A. Kızılkan). İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları. Renfrew, C., & Bahn, P. (2016). Archaeology: Theories, methods and practice (7th ed.). London: Thames & Hudson. Renfrew, C., & Bahn, P. (2008). Arkeoloji: Kuram, Yöntem ve Uygulama (Çev. N. Arıkan). İstanbul: Dost Kitabevi. Meskell, L. (Ed.). (2005). Archaeologies of materiality. Oxford: Blackwell Publishing. Çetin, M. (2022). Arkeolojik Kuramlar: Tarihsel Gelişim ve Yorumlama Süreci. Ankara: Nobel Yayıncılık. Işın, E. F. (2001). Arkeolojide Kuram ve Yöntem. İstanbul: Bağlam Yayıncılık.
Anlatım yöntemi ile teorik dersler Arkeoloji kuramları üzerine sınıf içi tartışmalar Eleştirel okuma ve akademik metin değerlendirmeleri Arkeolojik düşünce tarihine yönelik karşılaştırmalı analizler Seminer ve öğrenci sunumları Vaka analizi ve örnek olay incelemeleri Akademik makale ve kitap değerlendirme çalışmaları Grup çalışmaları ve tartışma oturumları Kuramsal yaklaşımların arkeolojik veriler üzerinden yorumlanması Disiplinlerarası yaklaşım ve tartışmalar Ara sınav ve dönem sonu değerlendirmeleri Bireysel araştırma ve rapor hazırlama çalışmaları Çağdaş arkeoloji kuramları üzerine değerlendirme ve yorumlama çalışmaları
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 20 |
| Derse Katılım | 14 | 25 |
| Tartışma | 5 | 5 |
| Soru-Yanıt | 10 | 5 |
| Beyin Fırtınası | 5 | 10 |
| Bireysel Çalışma | 5 | 10 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 5 | 10 |
| Sözlü Sınav | 5 | 10 |
| Ev Ödevi | 5 | 5 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 50 |
| Sözlü Sınav | 5 | 50 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 50 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 50 | |
Yok
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 14 | 2 | 28 |
| Tartışma | 5 | 2 | 10 |
| Soru-Yanıt | 10 | 2 | 20 |
| Beyin Fırtınası | 5 | 3 | 15 |
| Bireysel Çalışma | 5 | 2 | 12 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 5 | 2 | 10 |
| Sözlü Sınav | 5 | 2 | 12 |
| Ev Ödevi | 5 | 3 | 15 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 124 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | |
| ÖÇ 1 | 4 | 2 | 3 | 4 | 2 | 4 | 2 | 3 | 4 | 4 | 4 |
| ÖÇ 2 | 4 | 2 | 3 | 4 | 2 | 4 | 2 | 3 | 4 | 4 | 4 |
| ÖÇ 3 | 4 | 2 | 4 | 4 | 2 | 5 | 2 | 3 | 3 | 4 | 4 |
| ÖÇ 4 | 4 | 2 | 4 | 4 | 2 | 4 | 2 | 3 | 4 | 4 | 4 |
| ÖÇ 5 | 4 | 2 | 4 | 4 | 2 | 4 | 2 | 3 | 3 | 3 | 4 |