| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| EDCOG3046 | COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ IV | Seçmeli Ders Grubu | 3 | 6 | 5,00 |
Lisans
Türkçe
Bu dersin amacı, öğrencilerin CBS tabanlı mekânsal modelleme ve karar destek uygulamalarını kullanarak doğal afet analizleri gerçekleştirebilmelerini sağlamaktır. Ders kapsamında taşkın analizleri, heyelan duyarlılık değerlendirmeleri ve çok kriterli karar verme yöntemlerinin CBS ile entegrasyonu öğretilerek öğrencilerin gerçek dünya problemlerine yönelik çözüm üretebilme becerilerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Prof. Dr. Faruk ALAEDDİNOĞLU
| 1 | Hava fotoğrafları ve bunların özelliklerini tanımlayabilmeli |
| 2 | Uydu görüntülerini kullanarak veri tabanı ve katmanlarını oluşturabilmeli |
| 3 | Uydu görüntülerini kullanarak veri üretebilmeli |
| 4 | Uydu görüntüleri vasıtasıyla farklı konularda tematik haritalar üretebilmeli |
| 5 | Uzaktan Algılamada görüntü işleme ve uzaktan algılanan verinin analizi, bilgi içeriğinin anlaşılması ve çıkarımlarını yapabilmeli |
Birinci Öğretim
Coğrafi Bilgi Sistemleri III
-Ders kapsaminda gerceklestirilecek uygulamalarin etkin bir sekilde takip edilebilmesi icin ogrencilerin kisisel bilgisayar kullanmalari onerilmektedir. -Uygulama calismalarinin duzenli olarak takip edilmesi ve verilen odevlerin zamaninda tamamlanmasi ders ogrenme ciktilarinin kazanilmasi acisindan onemlidir. -Mekansal veri toplama, duzenleme, analiz etme ve haritalama sureclerine yonelik uygulamalar yapilacagindan ogrencilerin derslere duzenli katilim gostermeleri tavsiye edilmektedir.
Coğrafi Bilgi Sistemlerinde ileri mekânsal analiz yaklaşımları; doğal afetlerin CBS tabanlı modellenmesi; taşkın ve heyelan süreçlerinin mekânsal değerlendirilmesi; sayısal yükseklik modellerinin kullanımı; havza analizi, akış yönü ve akış birikimi analizleri; taşkın duyarlılık haritalarının oluşturulması; heyelan duyarlılığını etkileyen faktörlerin belirlenmesi; eğim, bakı, yükselti, jeoloji, arazi kullanımı ve drenaj ağı gibi parametrelerin analizi; çok kriterli karar verme yöntemlerinin (AHP vb.) CBS ile entegrasyonu; raster tabanlı mekânsal modelleme; duyarlılık ve uygunluk analizleri; sonuç haritalarının değerlendirilmesi ve yorumlanması; doğal afet yönetiminde CBS uygulamaları.
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Google Earth'den Kml verisi nasıl oluşturulur | Google Earth'den Kml verisi nasıl oluşturulur | Google Earth'den Kml verisi nasıl oluşturulur |
| 2 | Google Earth'den Kml verisinin dönüştürme işlemleri | Google Earth'den Kml verisinin dönüştürme işlemleri | Google Earth'den Kml verisinin dönüştürme işlemleri |
| 3 | Google Earth'den geçmiş görüntülerin alınması işlemleri | Google Earth'den geçmiş görüntülerin alınması işlemleri | Google Earth'den geçmiş görüntülerin alınması işlemleri |
| 4 | Verinin görselleştirilmesi işlemleri | Verinin görselleştirilmesi işlemleri | Verinin görselleştirilmesi işlemleri |
| 5 | Uydu görüntüsü indirme işlemleri (Landsat) | Uydu görüntüsü indirme işlemleri (Landsat) | Uydu görüntüsü indirme işlemleri (Landsat) |
| 6 | Kontrollü sınıflandırma ile arazi örtüsünün tespiti işlemleri | Kontrollü sınıflandırma ile arazi örtüsünün tespiti işlemleri | Kontrollü sınıflandırma ile arazi örtüsünün tespiti işlemleri |
| 7 | Veri üretmede karşılaşılan sorunların çözümü | Verinin görselleştirilmesi işlemleri | Verinin görselleştirilmesi işlemleri |
| 8 | Vize/Genel tekrar | Yok | Yok |
| 9 | Kontrolsüz sınıflandırma ile arazi örtüsünün tespiti işlemleri | Kontrolsüz sınıflandırma ile arazi örtüsünün tespiti işlemleri | Kontrolsüz sınıflandırma ile arazi örtüsünün tespiti işlemleri |
| 10 | Veri üretmede karşılaşılan sorunların çözümü | Verinin görselleştirilmesi işlemleri | Verinin görselleştirilmesi işlemleri |
| 11 | Uygulamada karşılaşılan sorunların çözümü | Van şehrinin yatay gelişiminin tespiti (güncel) | Van şehrinin yatay gelişiminin tespiti (güncel) |
| 12 | Uygulamada karşılaşılan sorunların çözümü | Van şehrinin yatay gelişiminin tespiti (eski tarihli) | Van şehrinin yatay gelişiminin tespiti (eski tarihli) |
| 13 | Veri üretmede karşılaşılan sorunların çözümü | Verinin görselleştirilmesi işlemleri | Verinin görselleştirilmesi işlemleri |
| 14 | Öğrenci sunumları | Öğrenci sunumları | Öğrenci sunumları |
| 15 | Final | Yok | Yok |
" - Turoğlu, H. 2008. Coğrafi Bilgi Sisteminin Temel Esasları. Çantay Kitapevi. İstanbul. - Yomralıoğlu, T. 2000. Coğrafi Bilgi Sistemleri-Temel Kavramlar ve Uygulamalar. Akademi Kitapevi. Trabzon. - Longley, P. A., Goodchild, M., F., Rhind, D. W. 2010. Geographic Information Systems and Science. Wiley - Akköprü, E., Döker, M. F. (Edt.) 2019. Coğrafya Araştırmalarında Coğrafi Bilgi Sistemleri Uygulamaları. Pegem Akademi Yayıncılık. Ankara - Döker, M. F., Akköprü, E. (Edt.) 2021. Coğrafya Araştırmalarında Coğrafi Bilgi Sistemleri Uygulamaları II. Pegem Akademi Yayıncılık. Ankara.
Ders; teorik anlatım, uygulamalı gösterim, problem çözme, örnek olay incelemeleri ve proje tabanlı öğrenme yöntemleri ile yürütülecektir. Doğal afetlerin mekânsal analizi kapsamında taşkın ve heyelan duyarlılığı konuları teorik olarak ele alınacak, ardından CBS yazılımları kullanılarak uygulamalar gerçekleştirilecektir. Ders sürecinde sayısal yükseklik modelleri, hidrolojik analiz araçları, raster tabanlı mekânsal modelleme teknikleri ve duyarlılık analiz yöntemleri uygulamalı olarak kullanılacaktır. Öğrenciler gerçek veya örnek veri setleri üzerinde çalışarak afet duyarlılık haritaları üretecek, sonuçları yorumlayacak ve raporlayacaktır. Öğrenme sürecinde bireysel uygulamalar, ödevler, proje çalışmaları, sınıf içi tartışmalar ve sunum etkinliklerinden yararlanılacak; öğrencilerin analiz, yorumlama ve karar verme becerilerinin geliştirilmesi hedeflenecektir.
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 60 |
| Ev Ödevi | 1 | 40 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 60 |
| Rapor | 1 | 40 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Yok
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 14 | 2 | 28 |
| Rapor Hazırlama | 5 | 4 | 20 |
| Proje Sunma | 3 | 5 | 15 |
| Bireysel Çalışma | 14 | 2 | 28 |
| Ev Ödevi | 8 | 4 | 32 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 125 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | PÇ 15 | PÇ 16 | PÇ 17 | PÇ 18 | PÇ 19 | PÇ 20 | PÇ 21 | PÇ 22 | PÇ 23 | PÇ 24 | PÇ 25 | PÇ 26 | PÇ 27 | PÇ 28 | PÇ 29 | PÇ 30 | PÇ 31 | PÇ 32 | PÇ 33 | |
| ÖÇ 1 | 2 | 1 | 3 | 3 | 1 | 3 | 2 | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 1 | 2 | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 |
| ÖÇ 2 | 2 | 1 | 3 | 3 | 2 | 3 | 2 | 1 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 1 | 2 | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | |
| ÖÇ 3 | 2 | 1 | 3 | 4 | 2 | 3 | 2 | 2 | 3 | 1 | 1 | 3 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 3 | 3 | 2 | 3 | 2 | 1 |
| ÖÇ 4 | 1 | 1 | 4 | 3 | 3 | 3 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 3 | 1 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 | 1 |
| ÖÇ 5 | 2 | 2 | 4 | 4 | 3 | 4 | 2 | 3 | 3 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 3 | 2 | 2 | 1 | 2 | 1 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 | 2 | 3 | 1 |