GERİ DÖN

Ders Öğretim Planı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS
MYBHS2057 KRİZ VE STRES YÖNETİMİ Seçmeli Ders Grubu 2 3 4,00

Dersin Seviyesi

Önlisans

Dersin Sunulduğu Dil

Türkçe

Dersin Amacı

Kriz ve Stres Yönetimi dersinin temel amacı, öğrencilere hem bireysel hem de kurumsal düzeyde ortaya çıkabilecek beklenmedik kriz durumlarını ve yoğun stres faktörlerini önceden öngörme, tanıma ve yönetme becerisi kazandırmaktır. Bununla birlikte ders, kriz anlarında soğukkanlı kalabilmek, hızlı ve etkili kararlar alabilmek ve süreci en az zararla atlatabilmek için gerekli olan stratejik planlama ve iletişim yöntemlerini öğretmeyi hedefler. Son olarak öğrencilerin, iş ve sosyal yaşamlarında karşılaşacakları baskı unsurlarıyla baş edebilmelerini sağlayacak psikolojik dayanıklılık mekanizmalarını geliştirmeyi ve stresi bir tehdit olmaktan çıkarıp performansı artıran bir araca dönüştürmeyi amaçlar.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi Görevlileri

Öğr.. Gör. Yücel İSLAM

Öğrenme Çıktıları

1 Kriz Sinyallerini Tanıma ve Öngörme: Bireysel ve örgütsel düzeydeki kriz belirtilerini erkenden tespit edebilir, potansiyel risk faktörlerini analiz ederek olası kriz senaryolarına karşı proaktif yaklaşımlar geliştirebilir.
2 Stres Kaynaklarını ve Etkilerini Analiz Etme: Stresin biyolojik, psikolojik ve örgütsel nedenlerini ayırt edebilir; kronik ve akut stresin bireysel performans, sağlık ve iş verimliliği üzerindeki olumsuz etkilerini değerlendirebilir.
3 Stratejik Başa Çıkma ve Yönetim Yöntemlerini Uygulama: Zaman yönetimi, çatışma çözümü, öfke kontrolü, bilişsel yeniden yapılandırma ve gevşeme teknikleri gibi stresi azaltan pratik stratejileri hem kendi hayatında hem de çalışma ortamında uygulayabilir.
4 Kriz Anında Etkili Karar Alma ve İletişim Kurma: Beklenmedik kriz durumlarında baskı altında soğukkanlılığını koruyarak hızlı, rasyonel ve esnek kararlar alabilir; krizin paydaşlar üzerindeki etkisini azaltacak doğru kriz iletişimi stratejilerini yürütebilir.
5 Psikolojik Dayanıklılık ve Kurumsal Toparlanma Sağlama: Yaşanan kriz ve stres süreçlerinin ardından hem bireysel hem de kurumsal düzeyde öğrenme ve toparlanma mekanizmalarını harekete geçirerek, zorlu deneyimleri geleceğe yönelik birer gelişim fırsatına dönüştürebilir.

Öğrenim Türü

Birinci Öğretim

Dersin Ön Koşulu Olan Dersler

Yok

Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar

Yok

Dersin İçeriği

Kriz ve Stres Yönetimi dersi; kriz kavramının kuramsal temellerini, işletmeler ile bireyler üzerinde yarattığı tehditleri ve kriz sinyallerinin erken tespit edilmesini sağlayan tahmin mekanizmalarını yapısal boyutlarıyla ele alır. İçeriğinde, stresin fizyolojik, psikolojik ve örgütsel nedenleri incelenerek, zaman yönetimi, öfke kontrolü ve çatışma yönetimi gibi baskı unsurlarını hafifleten pratik başa çıkma stratejileri ile nefes ve gevşeme egzersizlerine yer verilir. Ayrıca ders kapsamında, kriz anlarında uygulanacak acil durum eylem planları, stratejik karar alma süreçleri, kriz iletişimi ve kriz sonrasındaki kurumsal/bireysel toparlanma ile öğrenme aşamaları gerçek vaka analizleriyle aktarılır.

Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği

Hafta Teorik Uygulama Laboratuvar
1 Kriz ve stres kavramlarının teorik temelleri ile tarihsel gelişimleri incelenirken, bu iki olgunun modern iş yaşamındaki yeri, önemleri ve hem bireysel hem de örgütsel yapılar üzerindeki genel etkileri kapsamlı bir biçimde ele alınır. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
2 Kurumsal ve bireysel krizlerin gelişim evreleri ile ortaya çıkış süreçleri tartışılırken, krizin yıkıcı etkilerinden korunmayı sağlayan kriz öncesi gizli belirtiler ve bu sinyalleri önceden yakalayacak erken uyarı sistemleri kuramsal olarak incelenir. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
3 Herhangi bir kriz durumu henüz patlak vermeden önce alınması gereken operasyonel önlemler, organizasyonların bağışıklığını artıran proaktif yönetim stratejileri ve olası tehditleri haritalandıran risk analizi yöntemleri detaylıca açıklanır. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
4 Büyük bir bilgi eksikliğinin, belirsizliğin ve zaman baskısının yaşandığı kriz anlarında liderlerin rasyonel, hızlı, kararlı ve esnek adımlar atabilmesini sağlayan stratejik karar alma mekanizmaları yaşanmış gerçek vaka analizleriyle aktarılır. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
5 Kriz anlarında iç paydaşlar olan çalışanlar ve dış paydaşlar olan medya ile kurulacak iletişimin temel ilkeleri aktarılarak, bilgi kirliliğinin önüne geçilmesi, panik havasının dağıtılması ve kurumsal itibarın korunması stratejileri işlenir. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
6 Akut kriz evresinin atlatılmasının ardından kurumların ve bireylerin yönetsel yaralarını sarma, sürecin finansal ve psikolojik durum değerlendirmesini yapma ve gelecekteki krizlere hazırlık amacıyla yaşananlardan ders çıkarma süreçleri ele alınır. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
7 Stres kavramının altında yatan temel biyolojik ve psikolojik teoriler incelenerek, insan organizmasının yoğun baskı ve tehdit unsurları karşısında gösterdiği fizyolojik tepkiler ile evrimsel "savaş ya da kaç" mekanizmasının işleyişi açıklanır. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
8 Bireylerin kendi kişilik yapılarından ve mükemmeliyetçilik gibi algı kalıplarından kaynaklanan stres faktörleri ile iş yerindeki aşırı iş yükü, rol çatışması, belirsizlik ve yönetim tarzı gibi örgütsel nedenler derinlemesine analiz edilir. ARA SINAV (VİZE SINAVI)
9 Uzun süre boyunca yönetilemeyen kronik stresin bireyde yol açtığı tükenmişlik sendromu, fizyolojik/psikolojik sağlık sorunları ve performans düşüklüğü gibi sonuçlar ile bunların kurumsal düzeydeki verimsizlik, iş gücü devri ve devamsızlık boyutları değerlendirilir. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
10 Günlük iş yaşamındaki baskıyı azaltmak amacıyla görevlerin önem ve aciliyet sırasına göre tasnif edilmesi, kronik erteleme alışkanlığıyla mücadele edilmesi ve sınırlı olan zamanın verimli kullanılmasına yönelik pratik zaman yönetimi teknikleri gösterilir. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
11 Karşılaşılan zorlu olaylara karşı bireysel bakış açısını daha gerçekçi bir zemine oturtma, performansı engelleyen olumsuz düşünce kalıplarını zihinde kırma ve zihinsel dayanıklılığı artırmaya yönelik bilişsel yeniden yapılandırma stratejileri işlenir. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
12 Stres Yoğun stresin beden üzerinde yarattığı kasılmaları ve fiziksel etkileri en aza indirmek amacıyla diyafram odaklı doğru nefes alma teknikleri, aşamalı kas gevşeme egzersizleri ve zihni sakinleştiren meditasyon uygulamaları pratik olarak yapılır. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
13 İş ortamında stresi tırmandıran ve çalışma barışını bozan fikir ayrılıklarının yapıcı müzakere yöntemleriyle çözülmesi ile ani kriz anlarında ortaya çıkabilecek öfke patlamalarının kontrol altına alınmasını sağlayan iletişim metotları anlatılır. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
14 Zorlu yaşam olayları, ani krizler ve yoğun iş baskısı karşısında bireylerin psikolojik olarak esneyebilme, sarsılsalar bile hızla eski dengelerine toparlanabilme ve tüm bu süreçlerden güçlenerek çıkabilme becerisini ifade eden yılmazlık kavramı özetlenir. Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev
15 DÖNEM SONU SINAVI (FİNAL) yazılı sınav

Ders Kitabı Malzemesi Önerilen Kaynaklar

Kriz ve Stres Yönetimi, Hasan TUTAR, Seçkin Yayınları, Ankara, 2008.

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları

Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev

Değerlendirme

Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri Adet Değer
Ara Sınav 1 70
Derse Katılım 1 10
Sözlü Sınav 1 20
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri Adet Değer
Final Sınavı 1 100
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

Staj Durumu

Yok

İş Yükü Hesaplaması

Etkinlikler Sayısı Süresi (saat) Toplam İş Yükü (saat)
Ara Sınav 1 2 2
Final Sınavı 1 2 2
Derse Katılım 15 3 45
Tartışma 10 0 5
Soru-Yanıt 14 1 14
Bireysel Çalışma 15 1 15
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 1 10 10
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 1 10 10
Sözlü Sınav 1 2 2
Toplam İş Yükü (saat) 105

Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi

PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10 PÇ 11 PÇ 12 PÇ 13 PÇ 14
ÖÇ 1 2 3 2 1 3 2 2 1 2 1 1 2
ÖÇ 2 2 1 2 2 3 1 2 2 1 3 2
ÖÇ 3 2 3 2 3 2 2 1 1 1 2 2 1
ÖÇ 4 2 2 1 2 2 1 2 1 2 1 1 4
ÖÇ 5 3 2 1 3 4 1 2 3 1 2 2 2 2
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek