| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| MYBHS1033 | GENEL İŞLETME | Ders | 1 | 1 | 3,00 |
Önlisans
Türkçe
Genel işletme dersinin amacı, öğrencilere iş dünyasının temelini oluşturan işletme kavramlarını, türlerini ve işleyiş mekanizmalarını tanıtmaktır. Yönetim, pazarlama, üretim ve finans gibi temel fonksiyonların nasıl çalıştığı hakkında kapsamlı bir bakış açısı sunarak, gelecekteki profesyonel hayata sağlam bir altyapı hazırlar. Dersin temel hedefleri şu şekilde özetlenebilir: Temel Kavramları Öğrenmek: İşletme, girişimcilik ve işletme bilimini çevreleyen temel terminolojiye hakimiyet kazandırmak. İşletme Fonksiyonlarını Tanımak: Yönetim, pazarlama, üretim, finansman, muhasebe ve insan kaynakları gibi bölümlerin işleyişini ve birbirleriyle olan etkileşimini açıklamak. Bütüncül Bakış Açısı Geliştirmek: İşletmeyi birbirinden bağımsız birimler yerine, tüm parçaların uyum içinde çalıştığı bir sistem olarak görebilme becerisi kazandırmak. Karar Verme Becerisi: Kurumların kuruluş yeri seçimi, büyüme stratejileri ve çevresel faktörler karşısında nasıl stratejik kararlar aldığını kavramak. Sosyal Sorumluluk Bilinci: İşletmelerin topluma hizmet etme, istihdam sağlama ve etik kurallara uyma gibi toplumsal sorumluluklarının farkına varmak.
Öğr. Gör. B. Murat ŞANLI
| 1 | İşletmenin temelini oluşturan kavramları tanımlar. |
| 2 | Temel işletme fonksiyonlarını açıklar ve uygulamalı örnekler verir. |
| 3 | Yönetim kavramını tanımlar ve temel yönetim fonksiyonlarını kullanarak işletme plan ve programlarını formüle eder. |
| 4 | İşletme kuruluş çalışmalarını inceler, fiili kuruluş çalışmaları için gerekli planları yapar. |
| 5 | Bir işletmenin faaliyetlerini analiz eder ve işletme programlarını oluşturur. |
Birinci Öğretim
Yok
Yok
Dersin temel içeriği ana hatlarıyla şu şekildedir: İşletmeciliğe Giriş ve Temel Kavramlar: İşletme, girişimci, yönetici ve kar kavramlarının tanımlanması; işletmenin amaçları ve ekonomik sistemlerdeki yeri. İşletmelerin Sınıflandırılması: İşletmelerin ölçeklerine (küçük, orta, büyük), faaliyet alanlarına (hizmet, ticaret, üretim) ve mülkiyet biçimlerine (özel, kamu, karma, çok uluslu) göre ayrılması. Kuruluş ve Büyüme: Kuruluş yeri seçimi, hukuki yapılar (şahıs ve sermaye şirketleri) ve işletmelerin büyüme stratejileri. Yönetim ve Organizasyon: Temel yönetim işlevlerinin kavranması: Planlama, örgütleme, yöneltme, koordinasyon ve denetim. İşletme Fonksiyonları (Departmanlar): Üretim/Operasyon, Pazarlama, Finans ve Muhasebe ve İnsan Kaynakları Güncel Yaklaşımlar: İşletme etiği, kurumsal sosyal sorumluluk ve küreselleşme
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Temel İşletme Kavramları İşletme: Tüketicilerin istek ve ihtiyaçlarını karşılamak ve kâr elde etmek amacıyla üretim faktörlerini planlı ve sistemli bir şekilde bir araya getiren ekonomik ve sosyal birimdir. Girişimci: İşletmeyi kurmak için gerekli üretim araçlarını bir araya getiren ve bu süreçteki riskleri üstlenen kişidir. Üretim: Doğal kaynaklar, sermaye, emek ve bilginin birleştirilerek fayda ve değer yaratılması sürecidir. Mal ve Hizmet: İşletmelerin ortaya koyduğu çıktılardır. Mal somut ve fiziksel temsil ederken; hizmet soyuttur ve dokunulamaz. Kâr: Bir işletmenin belirli bir dönemdeki toplam gelirleri ile toplam giderleri arasındaki pozitif farktır. | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 2 | İŞLETMENİN AMAÇLARI; İşletmelerin faaliyetlerini yönlendiren başlıca amaçlar şunlardır: Kâr Elde Etmek: İşletmenin varlığını devam ettirebilmesi ve büyümesi için gelirlerinin giderlerinden fazla olması hedeflenir. Topluma Hizmet ve Fayda: Tüketicilerin ihtiyaç duyduğu kaliteli mal ve hizmetleri sunarak toplumsal refaha katkıda bulunmak. Sürekliliği (Varlığı) Sağlamak: Değişen piyasa koşullarına uyum sağlayarak işletmenin gelecekte de faaliyetlerine devam edebilmesini güvence altına almak. Sosyal Sorumluluk: Çalışanlarına iyi bir çalışma ortamı sağlamak, çevreye duyarlı olmak ve toplumsal değer yaratmak | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 3 | İŞLETMELERİN SINIFLANDIRILMASI; İşletmeler; faaliyet alanları, büyüklükleri, hukuki yapıları ve mülkiyet durumlarına göre sınıflandırılır. İşletmelerin detaylı sınıflandırması şu şekildedir: faaliyet alanlarına (ürettikleri mal/hizmet türüne) göre (Üretici (Sanayi/Tarım) İşletmeleri, Ticaret (Satıcı) İşletmeleri ve Hizmet İşletmeleri), Büyüklüklerine göre (Mikro İşletmeler, Küçük Ölçekli İşletmeler (KOBİ, Orta Ölçekli İşletmeler (KOBİ) ve Büyük İşletmeler).... | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 4 | İŞLETMELERİN SINIFLANDIRILMASI ...Mülkiyet biçimine (sermaye kaynağına) göre (Özel İşletmeler, Kamu İşletmeleri, Karma İşletmeler ve Yabancı Sermayeli İşletmeler), Hukuki yapılarına göre (Tek Kişi İşletmeleri ve Şirketler) ve Pazar alanlarına göre (Yerel İşletmeler, Ulusal İşletmeler ve Uluslararası/Çok Uluslu İşletmeler) | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 5 | İŞLETMENİN KURULUŞ NEDENLERİ İnsanları ve kurumları yeni bir işletme kurmaya yönlendiren temel faktörler şunlardır: Kâr ve Kazanç Sağlama: İşletmelerin varlığını sürdürebilmesi ve büyüyebilmesi için finansal getiri elde etme hedefi. Bağımsız Çalışma: Başka birine bağlı olmadan, kendi işinin patronu olma arzusu. Sosyal Saygınlık ve İtibar: Toplumda tanınma, prestij kazanma ve bir statü elde etme isteği. Miras ve Aile Geleneği: Aile büyüklerinden kalan işi devam ettirme veya aileye ait bir değer yaratma. İhtiyaç Karşılama ve Misyon: Toplumun eksik hissettiği bir mal/hizmeti sunma ya da belirli bir yenilikçi fikri hayata geçirme düşüncesi | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 6 | İŞLETMENİN KURULUŞ AŞAMALARI İş fikrinin doğmasından işletmenin üretime geçmesine kadar geçen süreç yedi ana aşamadan oluşur: 1. İşletme Kurma Düşüncesi (Fikir Aşaması) Piyasadaki bir boşluğun, değişen tüketici tercihlerinin veya yeni bir teknolojik buluşun fark edilmesiyle yatırım fikrinin doğduğu aşamadır. 2. Ön Etüd (Fizibilite Çalışmaları) Fikrin uygulanabilir olup olmadığını anlamak için yapılan ilk araştırmalardır. Pazar araştırması, teknik gereksinimler, tahmini maliyetler ve kârlılık oranları kabaca incelenir. 3. Ön Proje Hazırlığı Ön araştırmalardan elde edilen verilerin sistemli bir biçimde rapora döküldüğü ve alternatif üretim yöntemlerinin belirlendiği adımdır. 4. Değerlendirme ve Yatırım Kararı Hazırlanan ön proje detaylıca incelenir. İşletmenin kârlı, verimli ve yapılabilir olduğuna kanaat getirilirse yatırım kararı alınır. | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 7 | İŞLETMENİN MALİYETLERİ; İşletme maliyetleri temel olarak dört ana gruba ayrılır; 1. Sabit Maliyetler (Kira ve Aidat, Maaşlar ve Sigorta ve Vergiler), 2. Değişken Maliyetler (Hammadde ve Malzeme, Nakliye ve Dağıtım ve Ambalaj ve Paketleme), ... | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 8 | İŞLETMENİN MALİYETLERİ; ... 3. Doğrudan (Direkt) Maliyetler, 4. Dolaylı (Endirekt) Genel Giderler (Enerji Giderleri, Pazarlama ve Reklam ve Teknoloji ve Yazılım). ARA SINAV | YAZILI SINAV | |
| 9 | İŞLETMENİN GELİRLERİ; 1. Faaliyet Gelirleri (Ana Gelirler) İşletmenin kuruluş amacına uygun olarak ürettiği mal ve hizmetlerin satışından doğrudan elde ettiği brüt tutardır. 2. Faaliyet Dışı Gelirler (Yan Gelirler) Temel ticari faaliyet dışında, var olan kaynakların değerlendirilmesi veya tesadüfi işlemler sonucu kasaya giren paralardır; Faiz gelirleri, Kira gelirleri ve Menkul kıymet veya döviz alım-satım karları | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 10 | İŞLETMENİN PERFORMANSI; İşletme performansı, bir işletmenin kuruluş amaçlarına, hedeflerine ve stratejilerine ne ölçüde ulaştığını gösteren çok boyutlu bir başarı göstergesidir. Verimlilik, kârlılık ve büyüme gibi temel parametreleri kapsar. Performansı izlemek ve artırmak için kullanılan yapı şu şekildedir: 1. Temel Performans Göstergeleri (KPI) İşletmenin sağlığını izlemek için genellikle şu metrikler kullanılır: Finansal Göstergeler, Operasyonel Göstergeler ve Müşteri Odaklı Göstergeler.... | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 11 | İŞLETMENİN PERFORMANSI; .... 2. Kurumsal ve Bireysel Boyut Performans yönetimi üç ana kategoride incelenir: Kurumsal Performans, Takım Performansı ve Bireysel Performans. 3. Süreç Nasıl İşler? Doğru bir performans yönetimi döngüsü temel olarak şu beş adımdan oluşur: Hedef Belirleme, İzleme, Değerlendirme, Geri Bildirim ve Geliştirme. | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 12 | İŞLETMENİN FONKSİYONLARI; İşletme fonksiyonları; bir işletmenin varlığını sürdürebilmesi, hedeflerine ulaşabilmesi ve rekabet edebilmesi için gerçekleştirdiği temel faaliyetlerdir. Bu işlevler kendi içinde Temel Fonksiyonlar (Üretim, Pazarlama ve Tedarik-Satın Alma) ve Destek (Tamamlayıcı) Fonksiyonlar (Yönetim, Finansman, İnsan Kaynakları, Muhasebe, Araştırma ve Geliştirme (Ar-Ge) ve Halkla İlişkiler) olmak üzere iki ana gruba ayrılır. | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 13 | YÖNETİM FONKSİYONU; Yönetim fonksiyonları; bir işletmenin veya organizasyonun hedeflerine en yüksek verimlilikle ulaşmasını sağlayan beş temel süreçtir: Planlama, Örgütleme, Yöneltme (Liderlik), Koordinasyon ve Denetim. Bu işlevler, birbiriyle sürekli etkileşim içinde olan ve birbirini tamamlayan döngüsel bir yapıya sahiptir. | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 14 | TEDARİK FONKSİYONU; Tedarik fonksiyonu, bir işletmenin kesintisiz faaliyet gösterebilmesi için ihtiyaç duyduğu hammadde, malzeme, hizmet ve ekipmanların en uygun maliyetle, istenen kalitede ve zamanında temin edilmesini sağlayan temel süreçtir. Bu fonksiyonun temel amaçları, operasyonel süreçleri yapı taşlarına göre şöyle özetlenebilir: Temel Amaçlar (Kesintisizlik, Maliyet Optimizasyonu, Kalite Güvencesi ve Stok Dengesi), Tedarik Sürecinin Temel Aşamaları (İhtiyaçların Belirlenmesi, Piyasa Araştırması & Tedarikçi Seçimi, Satın Alma, Takip & Lojistik ve Kalite Kontrol ve Teslim Alma) | Ders dışı hazırlık çalışması, Konu anlatımı, soru-cevap, tartışma ve ödev | |
| 15 | DÖNEM SONU SINAVI (FİNAL) | YAZILI SINAV |
GENEL İŞLETME; ŞİMŞEK M,Ş., ÇELİK A., Eğitim Yayınevi, Konya, 2014. Temel İşletme Bilgileri; MUCUK İ., Türkmen Kitabevi, İstanbul, 2008.
Konu anlatımı, soru-cevap, örnek problem çözme ve ödev
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 60 |
| Derse Katılım | 1 | 10 |
| Soru-Yanıt | 1 | 5 |
| Okuma | 1 | 5 |
| Sözlü Sınav | 1 | 20 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Yok
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 2 | 2 |
| Final Sınavı | 1 | 2 | 2 |
| Derse Katılım | 14 | 3 | 42 |
| Ödev Problemleri için Bireysel Çalışma | 1 | 10 | 10 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 1 | 10 | 10 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 1 | 10 | 10 |
| Okuma | 1 | 5 | 5 |
| Ev Ödevi | 1 | 5 | 5 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 86 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | |
| ÖÇ 1 | 1 | 2 | 4 | 2 | 2 | 2 | 1 | |||||||
| ÖÇ 2 | 1 | 3 | 1 | 4 | 4 | 1 | 2 | 1 | ||||||
| ÖÇ 3 | 2 | 1 | 4 | 2 | 2 | 3 | 4 | 1 | 3 | 2 | 1 | |||
| ÖÇ 4 | 2 | 1 | 2 | 3 | 1 | 5 | 2 | 2 | 2 | 1 | ||||
| ÖÇ 5 | 1 | 1 | 2 | 3 | 3 | 1 | 3 | 3 | 2 | 2 | 1 |